کتاب یادداشت های زیرزمینی
- نویسنده : فئودور داستایفسکی
- مترجم : علی مصفا
-
ناشر :
چشمه
- مدل : کتاب رمان خارجی
آیا انسان همیشه مطابق منفعت و عقل خود تصمیم میگیرد؟ اگر همهچیز بر اساس قوانین مشخص و محاسبات منطقی پیش برود، جایی برای آزادی، انتخاب و حتی سرپیچی باقی میماند؟ فئودور داستایفسکی در «یادداشتهای زیرزمینی» با طرح چنین پرسشهایی، خواننده را به ذهن آشفته و متناقض انسانی میبرد که حاضر است حتی برخلاف مصلحت خود رفتار کند تا اختیارش را از دست ندهد.
این رمان که نخستین بار در سال ۱۸۶۴ منتشر شد، از آثار مهم و تأثیرگذار داستایفسکی به شمار میرود. راوی بینام داستان، کارمند سابقی است که از زندگی اجتماعی فاصله گرفته و در انزوای خودخواستهای به سر میبرد. او در قالب یادداشتهایی پراکنده و گفتاری مستقیم با خواننده، از افکار، خاطرات، رنجها و تناقضهای درونیاش سخن میگوید. روایت او پیوسته میان اعتراف، اعتراض، استدلال و خودسرزنشی در حرکت است؛ گاهی از موضعی قاطع حرف میزند و لحظاتی بعد همان باور را زیر سؤال میبرد.
یکی از محورهای اصلی کتاب، نقد این تصور است که انسان موجودی کاملاً عقلانی است و همواره در پی بیشترین سود و منفعت حرکت میکند. راوی با مخالفت با چنین برداشتی، بر میل انسان به آزادی و اختیار تأکید میکند؛ حتی زمانی که انتخاب او به زیان خودش تمام شود. از نگاه او، انسان نمیخواهد به موجودی قابل پیشبینی تبدیل شود که رفتارهایش را بتوان مانند یک ماشین یا ابزار، با مجموعهای از قوانین از پیش تعیینشده توضیح داد.
داستایفسکی در این اثر، انزوا، خودآگاهی افراطی، رنج، غرور و دشواری ارتباط با دیگران را نیز به شکلی موشکافانه بررسی میکند. راوی شخصیتی ساده و قابل همدلی نیست؛ گاه رفتارهایش آزاردهنده و غیرمنطقی به نظر میرسند، اما همین پیچیدگی باعث میشود خواننده با لایههای متناقض روان انسان روبهرو شود. زبان صریح و گزنده اثر و ساختار اعترافگونه آن نیز به نزدیکی مخاطب با ذهن راوی کمک میکند.
«یادداشتهای زیرزمینی» با ترجمه علی مصفا و انتشار از سوی انتشارات چشمه، انتخابی ارزشمند برای علاقهمندان به ادبیات کلاسیک روسیه، آثار روانشناختی و رمانهایی با دغدغههای فلسفی است. این کتاب بیش از آنکه پاسخی قطعی به پرسشهایش بدهد، خواننده را به تأمل درباره آزادی، عقل، اراده و پیچیدگیهای رفتار انسانی دعوت میکند.
در آژانس کتاب، باور داریم انتخاب درست یک کتاب، میتواند آغاز مسیری ماندگار در یادگیری باشد. به همین دلیل، آثاری را معرفی میکنیم که شایستگی ماندن در کتابخانه و ذهن مخاطب را داشته باشند؛ کتابهایی که ماندگار میشوند.
-
ناشرچشمه
-
نویسندهفئودور داستایفسکی
-
مترجمعلی مصفا
-
قطع کتابرقعی
-
نوع جلدشومیز
-
سال چاپ1405
-
نوبت چاپچهل و هشتم
-
تعداد صفحات167