چشمه
هنرمند در برابر قدرت تا کجا میتواند از آزادی خود دفاع کند، بیآنکه زندگی و هنر خود را به خطر بیندازد؟ گاهی سکوت به معنای تسلیم است و گاهی سخن گفتن هزینهای دارد که ممکن است تمام زندگی انسان را تحت تأثیر قرار دهد. «هیاهوی زمان» نوشته جولین بارنز، رمانی درباره همین تعارض دشوار است؛ داستان هنرمندی که میان وفاداری به هنر، ترس از قدرت و تلاش برای زنده ماندن گرفتار شده است.
شخصیت محوری رمان، دمیتری شوستاکوویچ، آهنگساز برجسته روس است؛ هنرمندی که در دوران حکومت استالین با فشارهای سیاسی و محدودیتهای سنگینی روبهرو میشود. در آستانه سیسالگی، هراس از بازداشت، تبعید و مرگی ناگهانی به بخشی از زندگی روزمره او تبدیل شده است. آیندهای نامطمئن پیش روی او قرار دارد و هر تصمیم، حتی درباره موسیقی و شیوه بیان هنری، میتواند پیامدهایی جدی داشته باشد.
بارنز روایت را در سه مقطع از زندگی شوستاکوویچ پیش میبرد و از خلال خاطرات، تأملات و تجربههای او، تصویری از هنرمندی ارائه میدهد که ناچار است بارها میان اعتقاد شخصی و خواستههای حکومت یکی را انتخاب کند. در این مسیر، زندگی خانوادگی، روابط عاطفی، جایگاه اجتماعی و خاطرات گذشته نیز در کنار دغدغههای هنری او قرار میگیرند. شخصیت شوستاکوویچ در این روایت، نه صرفاً یک آهنگساز مشهور، بلکه انسانی آسیبپذیر است که با ترس، تردید، پشیمانی و پرسشهای اخلاقی دستوپنجه نرم میکند.
«هیاهوی زمان» تنها روایت زندگی یک موسیقیدان نیست؛ جولین بارنز از سرگذشت او برای پرداختن به پرسشهایی گستردهتر درباره نسبت هنر و سیاست، آزادی فردی، سازش و مسئولیت هنرمند استفاده میکند. آیا هنرمند میتواند در ساختاری سرکوبگر همچنان صدای مستقل خود را حفظ کند؟ آیا سازش برای ادامه زندگی همیشه به معنای خیانت است؟ و چه کسی حق دارد درباره ارزش و مسیر هنر تصمیم بگیرد؟
نثر موجز، دقیق و تأملبرانگیز بارنز، فضای اضطرابآلود زندگی در حکومت استبدادی را با ظرافت به تصویر میکشد. نویسنده بدون تبدیل روایت به یک گزارش تاریخی صرف، خواننده را به جهان درونی شخصیتی میبرد که میان حفظ جان و حفظ شأن هنری خود در نوسان است.
ترجمه پیمان خاکسار از این اثر، آن را در دسترس مخاطب فارسیزبان قرار داده است. «هیاهوی زمان» انتخابی قابلتوجه برای علاقهمندان به رمانهای تاریخی و روانشناختی، ادبیات اندیشهمحور و داستانهایی درباره آزادی، قدرت و جایگاه هنر در جامعه است.
در آژانس کتاب، باور داریم انتخاب درست یک کتاب، میتواند آغاز مسیری ماندگار در یادگیری باشد. به همین دلیل، آثاری را معرفی میکنیم که شایستگی ماندن در کتابخانه و ذهن مخاطب را داشته باشند؛ کتابهایی که ماندگار میشوند.