کتاب دیونامه
- نویسنده : پرویز براتی
-
ناشر :
چشمه
- مدل : کتاب ادبیات فارسی
موجودات خیالی در افسانهها فقط ساختهوپرداخته ذهن قصهگویان نیستند؛ آنها بخشی از حافظه فرهنگی، باورها و جهانبینی مردمانی هستند که در طول تاریخ، ترسها، آرزوها و شناخت خود از جهان را در قالب روایتها بیان کردهاند. کتاب «دیونامه» نوشته پرویز براتی، با نگاهی پژوهشی به همین جهان شگفتانگیز قدم میگذارد و تلاش میکند چهره موجودات خیالی را در روایتهای ایرانی بازشناسی کند.
این کتاب در پنج پرده تنظیم شده و به سراغ شخصیتهایی مانند دیو، پری و اژدها میرود؛ موجوداتی که در افسانهها، قصههای عامیانه و متون کهن حضور دارند و هرکدام در بسترهای فرهنگی و جغرافیایی گوناگون، ویژگیها و کارکردهای متفاوتی پیدا کردهاند. نویسنده صرفاً به معرفی این موجودات بسنده نمیکند، بلکه زمینههای شکلگیری و معنای حضور آنها را در روایتهای ایرانی بررسی میکند.
از قصههای مردمی تا جهان اسطورهها
یکی از محورهای مهم کتاب، نقش قصهگویان در حفظ و انتقال روایتهای شفاهی است. در بخشهای آغازین، قصهگوی برزگر و قصهگوی دریانورد بهعنوان دو چهره مرتبط با سنت قصهگویی مطرح میشوند و خواننده با حضور موجودات شگفت در افسانههای مردمی و روستایی آشنا میشود. در ادامه، نگاه کتاب به ابعاد اجتماعی و سیاسی متون شگفت گسترش مییابد؛ از بررسی دیو، پری و اژدها گرفته تا تفاوت روایتهای مربوط به دیوها در مناطقی مانند مازندران و خراسان جنوبی و ارتباط این تصویرها با جهانبینیهای مانوی و زردشتی.
روایتهای شگفت در ادبیات فارسی و عرفان
بخش دیگری از «دیونامه» به گونههای مختلف ادبیات شگفت اختصاص دارد. عجایبنامهها، روایتهای مربوط به دریاها، شهرها و صحراها، قصههای شفاهی، فانتزیهای پالیمسستی، رمانسهای عامیانه و حماسههای دینی از جمله موضوعاتی هستند که در این بخش بررسی میشوند. این گستردگی نشان میدهد که خیالپردازی و روایت امور خارقالعاده در ادبیات فارسی، تنها به افسانههای عامیانه محدود نیست و در قالبهای متنوع ادبی نیز حضور دارد.
نویسنده همچنین به متون عرفانی توجه میکند و عناصر شگفتانگیز آنها را از منظر بیان و کنش، حسآمیزی، شکوهمندی و ترس مورد بررسی قرار میدهد. در پرده پایانی نیز نگاه کتاب از مرزهای ادبیات فارسی فراتر میرود و با معرفی ادبیات شگرف مغرب زمین، زمینهای برای مقایسه و بازشناسی روایتهای خیالی در فرهنگهای ایرانی و غربی فراهم میکند.
کتابی برای علاقهمندان به ادبیات و اسطورهشناسی
«دیونامه» برای کسانی جذاب است که میخواهند فراتر از آشنایی معمول با افسانهها، درباره ریشهها، معناها و کارکردهای موجودات خیالی در فرهنگ ایرانی مطالعه کنند. این اثر با پیوند دادن ادبیات عامیانه، اسطورهشناسی، عرفان و ادبیات تطبیقی، تصویری گسترده از جایگاه امر شگفت در روایتهای ایرانی ارائه میدهد و میتواند برای علاقهمندان به ادبیات فارسی و پژوهشهای فرهنگی و اسطورهشناختی، اثری قابل تأمل باشد.
در آژانس کتاب، باور داریم انتخاب درست یک کتاب، میتواند آغاز مسیری ماندگار در یادگیری باشد. به همین دلیل، آثاری را معرفی میکنیم که شایستگی ماندن در کتابخانه و ذهن مخاطب را داشته باشند؛ کتابهایی که ماندگار میشوند.
-
ناشرچشمه
-
نویسندهپرویز براتی
-
قطع کتابرقعی
-
نوع جلدشومیز
-
سال چاپ1405
-
نوبت چاپدهم
-
تعداد صفحات280